Ülkede son yıllarda artan hayat pahalılığı hanelerin bütçesini zorlamaya devam ediyor. Gıda, enerji, konut, ulaşım ve hizmetler en büyük beş baskı alanı olarak öne çıkarken, bazı kalemlerde son beş-altı yıldaki artış yüzde 100’ü aşıyor…
Ülkedeki hayat pahalılığı, vatandaşların günlük yaşamındaki en önemli ekonomik sorunlardan biri olmayı sürdürüyor. Market alışverişinden elektrik faturalarına, kiradan akaryakıta, restoranlardan tatil harcamalarına kadar birçok alandaki fiyat artışları ailelerin kullanılabilir gelirini giderek daha fazla sınırlıyor.
Fiyat baskısının en yoğun hissedildiği beş alan ise gıda, enerji, konut, ulaşım ve hizmetler olarak sıralanıyor. Üstelik bu alanlardaki artışlar birbirinden bağımsız değil; enerji ve ulaşım maliyetlerindeki yükseliş üretimden raf fiyatlarına kadar birçok kaleme yansıyor.
Gıda fiyatları yüzde 35 arttı
Resmi fiyat endeksine göre gıda fiyatları 2020’den bu yana toplamda yaklaşık yüzde 35 yükseldi.
Tarımsal hammaddeler, hayvan yemleri, gübre, enerji, ambalaj, ücret ve nakliye maliyetlerindeki artışlar gıda fiyatlarını doğrudan etkiliyor. Uluslararası hammadde ve tahıl piyasalarındaki gelişmeler de üretim maliyetleri üzerindeki baskıyı artırıyor.
Enerjide artış yüzde 123’e ulaştı
Aile bütçesini zorlayan ikinci önemli alan enerji. Son altı yılda doğal gaz fiyatlarında yüzde 123, elektrik fiyatlarında ise yüzde 51 artış kaydedildi.
Enerjideki yükseliş yalnızca elektrik ve doğal gaz faturalarını etkilemiyor. İşletmelerden sanayiye, tarımsal üretimden taşımacılığa kadar ekonominin birçok alanındaki maliyetleri de yukarı çekiyor.
Kiralar yüzde 35, konut fiyatları yüzde 60’ın üzerinde arttı
Konut giderleri de vatandaşların bütçesinde giderek daha büyük yer tutuyor. Son beş yılda kiraların yaklaşık yüzde 35 arttığı belirtilirken, piyasada yaklaşık 212 bin konutluk açık bulunduğu tahmin ediliyor.
Yunanistan Merkez Bankası verilerine göre apartman dairesi fiyatlarında 2021-2025 dönemindeki toplam artış ise yüzde 60’ı aştı.
Akaryakıtta ağır fatura
Ulaşım maliyetlerinde de tablo dikkat çekiyor. 24 Eylül 2026 itibarıyla 95 oktan kurşunsuz benzinin ortalama litre fiyatı 2,199 euroya yükseldi. Aynı yakıtın Eylül 2020’deki fiyatı 1,424 euro seviyesindeydi. Altı yıllık artış yüzde 54,4 oldu.
Motorinde ise artış çok daha yüksek gerçekleşti. Litre fiyatı 1,135 eurodan 2,224 euroya çıkarak yüzde 95,9 arttı. LPG’deki artış ise yüzde 43,4 olarak hesaplandı.
Restoran ve kafelerde yüzde 36 artış
Hayat pahalılığının beşinci cephesini hizmetler oluşturuyor. Otel, restoran ve kafelerde fiyatların son altı yılda yaklaşık yüzde 36 yükseldiği belirtiliyor.
Enerji, yakıt, kira ve üretim maliyetlerinin birbirini tetiklemesi nedeniyle bir alandaki fiyat artışı diğer sektörlere de taşınıyor. Sonuçta artan maliyetlerin önemli bir bölümü nihai fiyatlara yansıyarak vatandaşın bütçesine ek yük getiriyor…