2026 yılı tarımsal destek başvurularında yaşanan gecikmeler, hükümet ile başvuru merkezlerini karşı karşıya getirdi. OSDΕ sisteminde 260 binden fazla başvuru kesinleşirken yaklaşık 170 bin başvuru hâlâ işlem aşamasında bulunuyor. Yaklaşık 150 bin çiftçinin ise başvuru işlemlerine henüz başlanmadığı belirtiliyor. Hükümet bazı başvuru merkezlerinin süreci kasıtlı olarak yavaşlatmış olabileceğinden şüphelenirken, tartışmaların merkezinde çiftçilerin destek ödemelerini kaybetme riski bulunuyor.
2026 yılı tarımsal destek başvurularında yaşanan sorunlar yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi. Yunanistan’da çiftçilerin Avrupa Birliği tarımsal desteklerinden yararlanabilmek için yaptıkları OSDE (Entegre Yönetim ve Kontrol Sistemi) başvurularında takvimin sıkışması, hükümet ile Başvuru Kabul Merkezleri (KYD) arasında gerginliğe neden oldu.
Bağımsız Kamu Gelirleri Kurumu (AADE) tarafından yürütülen yeni sistemde önemli teknik düzenlemeler yapılmasına rağmen, başvuru sürecinin geç başlaması nedeniyle binlerce çiftçi zaman baskısıyla karşı karşıya kaldı.
Tartışmalar, bazı başvuru merkezlerinin işlemleri bilinçli olarak geciktirdiği yönündeki iddialarla daha da büyüdü.
Rakamlar endişe verici: Binlerce çiftçi hâlâ bekliyor
Atina-Makedonya Haber Ajansı’na (AMNA) aktarılan verilere göre, 2026 yılı OSDE başvurularında son durum şöyle:
Kesinleşen başvurular: 260.114
Geçici başvurular: 167.920
Sisteme girilen toplam: 428.034
Başvuru yetkilendirmeleri: 485.826
Henüz işlem başlatılmadığı tahmin edilen: Yaklaşık 150.000
Veriler, haberde aktarılan açıklamalara dayanmaktadır. Son rakam tahminidir.
Başvuru sisteminin fiilen Ekim ayının başından itibaren kullanılabilir hâle gelmesi, çiftçilerin ve başvuru merkezlerinin işlemleri tamamlamak için oldukça kısa bir süreye sahip olmasına yol açtı.
Bu nedenle kesinleşen 260 binden fazla başvuru önemli bir ilerleme olarak değerlendirilse de henüz tamamlanmayan işlemler endişe yaratıyor.
Hükümetten ağır şüphe: Başvurular bilerek mi geciktiriliyor?
Hükümet kaynakları, bazı Başvuru Kabul Merkezleri’nin işlemleri tamamlama hızının ülke genelindeki ortalamanın belirgin şekilde gerisinde kaldığına dikkat çekiyor.
AADE kaynaklarının AMNA’ya yaptığı açıklamalara göre, özellikle Girit’in İraklio (Kandiye) bölgesinde, Larisa, Fthiotida ve Serez’de gecikmeler yaşanıyor.
Buna karşılık Etoloakarnania, Ahaia, Epir illeri, Meriç, Magnisia ve Viotia’da başvuru sürecinin daha hızlı ilerlediği belirtiliyor.
Yetkililer, sistemin haftalardır normal şekilde çalıştığını ve başvuru merkezlerinin dile getirdiği sorunlara ilişkin gerekli açıklamaların ve kolaylıkların sağlandığını savunuyor.
Hükümet çevrelerinde bazı merkezlerin gecikmelerinin yalnızca iş yoğunluğundan mı kaynaklandığı, yoksa yeni sistemin uygulanmasını engellemeye yönelik bilinçli bir girişim olup olmadığı tartışılıyor.
Ancak bazı KYD merkezlerinin sistemi kasıtlı olarak sabote ettiği yönündeki iddialar henüz kanıtlanmış değil.
“Bedelini çiftçiler ödeyebilir”
Yetkililerin en büyük endişesi, başvurularını ücret karşılığında profesyonel merkezlere yaptıran çiftçilerin gecikmeler nedeniyle destek ödemelerinde sorun yaşaması.
Tarım Bakanlığı’ndan bir yetkili, aynı bölgede ve benzer koşullarda bulunan çiftçilerden bazılarının destek ödemelerini alırken diğerlerinin başvurularının tamamlanmamış olması durumunda ciddi sorunlar doğabileceğine dikkat çekti.
Yetkiliye göre böyle bir durumda çiftçiler, işlemlerini yürütmek üzere anlaştıkları başvuru merkezlerinden açıklama isteyecek.
Hükümet kaynakları ayrıca, destek ödemelerinin ardından başvuru merkezlerinin performanslarının ve işlemlerinin değerlendirilmesini istiyor.
Kasıtlı engelleme tespit edilmesi durumunda sorumlular hakkında gerekli işlemlerin yapılabileceği belirtiliyor.
Yeni sistemle denetimler sıkılaştırıldı
AADE tarafından yürütülen yeni OSDE sisteminde tarım arazileri, meralar ve çiftçilerin beyan ettiği bilgiler daha ayrıntılı şekilde kontrol ediliyor.
Elektronik altyapının geliştirilmesi, farklı veri tabanları arasındaki bağlantıların güçlendirilmesi ve arazi bilgilerinin gerçek verilerle karşılaştırılması sayesinde geçmişte yaşanan usulsüzlüklerin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Yeni sistemde çiftçilerin hangi bilgileri beyan ettiklerini, başvurularında hangi belgelerin eksik olduğunu ve destek ödemelerinde sorun yaşamamak için neleri tamamlamaları gerektiğini daha açık biçimde görebildikleri ifade ediliyor.
Özellikle geçmişte gündeme gelen, hayvan bulunmayan meralar üzerinden tarımsal destek alınmasına ilişkin usulsüzlük iddiaları nedeniyle denetimlerin önem kazandığı belirtiliyor.
Başvuru merkezlerinin tamamı suçlanmamalı
Öte yandan tarım sektöründeki değerlendirmelerde, başvuru merkezlerinin büyük çoğunluğunun yeni sisteme uyum sağlamak için yoğun çaba gösterdiği vurgulanıyor.
Sorunun temelinde, yeni elektronik altyapının hazırlanması ve denetim mekanizmalarının oluşturulması nedeniyle başvuruların geç başlamasının bulunduğuna dikkat çekiliyor.
Bu nedenle bütün KYD merkezlerinin gecikmelerden sorumlu tutulmasının haksızlık olacağı savunuluyor.
Sektördeki değerlendirmelere göre, geçmişteki usulsüzlüklerle bağlantılı olabilecek az sayıdaki merkezin davranışları ile kurallara uygun çalışan merkezlerin karşılaştığı teknik ve zamansal sorunların birbirinden ayrılması gerekiyor.
AADE’nin yeni sistemi oluşturmak için yürüttüğü çalışmaların önemli olduğu kabul edilirken, önceki yıllarda tamamlanmayan altyapı ve denetim düzenlemelerinin bu yıl kısa sürede hayata geçirilmesinin başvuru takvimini sıkıştırdığı ifade ediliyor.
Meriç’te başvurular daha hızlı ilerliyor
Açıklanan verilerde Batı Trakya açısından dikkat çeken ayrıntılardan biri de Meriç ilinin başvuru sürecinin daha iyi ilerlediği bölgeler arasında gösterilmesi oldu.
Ancak Rodop ve İskeçe illerine ilişkin ayrı başvuru sayıları veya tamamlanma oranları açıklanmadı.
Dolayısıyla bu iki ildeki başvuruların ne ölçüde tamamlandığı konusunda mevcut bilgilerden kesin bir değerlendirme yapmak mümkün değil.
Çiftçiler için kritik süreç
2026 yılı OSDE başvurularında yaşanan tartışmalar, yalnızca hükümet ile başvuru merkezleri arasındaki bir anlaşmazlık olmaktan çıkmış durumda.
Geçimini büyük ölçüde tarımdan sağlayan binlerce üretici için asıl mesele, hak ettikleri destek ödemelerinin zamanında ve eksiksiz yapılması.
Özellikle artan üretim maliyetleri ve düşük ürün fiyatlarıyla mücadele eden çiftçilerin, başvuru sürecindeki gecikmeler nedeniyle yeni bir ekonomik kayıpla karşılaşmaması gerekiyor.
Gelinen noktada en önemli soru şu: Başvuru takvimindeki sıkışıklığın bedelini yine çiftçiler mi ödeyecek?
Kaynak: Agronews