Tarım Bakanlığı’nın ay sonuna kadar Meclis’e sunması beklenen torba yasa tasarısı, AB tarım destek ödemelerinde yaşanan gecikmelere çözüm getirmeyi ve yeni OPEKEPE sisteminin Vergi Dairesi (AADE) bünyesinde yeniden yapılandırılmasını hedefliyor.
Düzenlemenin, hem 2025 yılına ait bekleyen doğrudan destek ödemelerini, hem de uzun süredir “donmuş” görünen büyük yapısal tarım programlarını doğrudan etkileyeceği belirtiliyor. Tasarı ayrıca 2026 yılı OSDE (EAE 2026) başvurularının çerçevesini de belirleyecek.
Çiftçi eylemlerinin ardından yeni düzenlemeler
Tasarıda, son dönemdeki büyük çiftçi protestoları sırasında hükümetin verdiği taahhütlerin de yer alacağı ifade ediliyor. Buna göre:
- Tarımsal mazotta ÖTV iadesi uygulaması yeniden düzenlenecek,
- Tarımsal elektrik tarifesi ve bu haktan yararlanma koşulları netleştirilecek,
- ELGA’nın yeni tazminat sistemi ile üreticilere bitkisel ve hayvansal kayıplarda yüzde 100 zarar ödemesi yapılmasının önü açılacak.
160 milyon avroluk yeniden dağıtım gündemde
Tasarıdaki en kritik başlıklardan biri ise 2025 yılı doğrudan desteklerinde kullanılmadan kalan 160 milyon avronun yeniden dağıtımı olacak.
Tarım Bakanı Kostas Çiaras’ın açıklamalarına göre bu kaynak; pamuk, buğday ve hayvancılık sektörlerine prim artışı yoluyla aktarılacak ve uygulamanın 2026’nın ilk yarısında devreye girmesi planlanıyor.
Ekolojik program ödemesi Mayıs-Haziran aralığında!
Tasarıyla birlikte, 2025 yılı Ekolojik Program (Eco Schemes) ödemelerinin de tek seferde yapılmasının gündeme geldiği belirtiliyor. Bu ödemenin Mayıs ortası ile 30 Haziran arasında, yani AB’nin yıllık ödeme süresinin sonuna doğru gerçekleşmesi bekleniyor.
Ayrıca EAE 2025 düzeltmeleri sonrasında 90-100 bin vergi numarası üzerinde geniş kapsamlı kontroller yapılacağı ve bu süreçte 112 milyon avroluk bir bakiye hesabının inceleneceği bildiriliyor.
Tarla bitkilerine 80 milyon, hayvancılığa ek 80 milyon!
Tasarı kapsamında “arotraia” (tarla bitkileri) grubuna yönelik yaklaşık 80-100 milyon avroluk ek kaynak aktarımı öngörülüyor. Bu artışın, özellikle 4 ve 6 numaralı eylemler ile organik üretimi kapsayan 9. eylem üzerinden sağlanması planlanıyor.
Yeni referans tutarlar şöyle sıralanıyor:
- 04.01: anız toplama-parçalama: 11 €/dönüm
- 06.01: dijital uygulama: 3 €/dönüm
- 06.12: düşük dağılımlı meme kullanımı: 3 €/dönüm
- 06.16: özel gübreleme ürünleri: 4,5 €/dönüm
- 09.18: organik kışlık tahıllar: 12 €/dönüm
- 09.19: organik pamuk: 51,6 €/dönüm
Bu düzenlemeye göre dönüm başına öngörülen destekler:
- Konvansiyonel pamuk: 15-25 €
- Konvansiyonel buğday: 5-12 €
- Organik pamuk: 23 €
- Organik buğday: 5,5 €
Hayvancılık tarafında ise ayrıca “temiz” 80 milyon avroluk bir destek paketi planlanıyor. Bunun yarısının temel destek artışından, yarısının ise ekolojik programlardan geleceği belirtiliyor. Buna göre:
- Temel destek artışıyla 16’dan 20 €/dönüme çıkış (yaklaşık 4 € ek katkı)
- Orman meraları için 5. eylemin artırılmasıyla 5,5 €/dönüm destek.
Kaynak: Agronews